Ieder jaar als de Ronde van Spanje begint, de laatste Zomergastenavond voorbij is en de ochtendfiles zich na de vakantieperiode weer melden, dan weet u dat de nieuwe Golflengte in de buurt is en voilá, daar zijn we.
Het meest spectaculaire nieuws van afgelopen zomer was voor mij dat er water is gevonden op Mars. Het was al vermoed maar nu heeft de Marsrobot Phoenix een stukje ijs van de Marsbodem geschraapt, het gesmolten en met een chemische test vastgesteld dat het werkelijk om water gaat. Dat heeft de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA deze zomer bekendgemaakt. Relatief weinig aandacht kreeg dit bericht. Ja het stond er wel, maar niet met dansende letters in de kranten of trillende stemmen op de televisie. Meer als een beursbericht of de actuele waterstanden. Terwijl de consequenties van dit nieuws toch fenomenaal zouden (kunnen) zijn: mogelijkheden voor ander leven. De mensen aan wie ik mijn verwondering meldde waren vervolgens weer verbaasd over mijn reactie. Maar dat wisten we toch al lang zeiden ze, natuurlijk is er daar ergens in de ruimte leven, een ander soort leven. Dat kan toch niet anders, we kunnen toch niet alleen zijn in het oneindige? Waardoor ik me weer alleen voelde, want wat had ik dan gemist dat zij zo zeker waren?

Al ruim 1550 reacties: dat is tot nu toe de oogst van het internetforum over de toekomst van het Nederlandse landschap, nadat het drie weken open was. Zo meldde het Ministerie van Landbouw met diverse uitroeptekens in het persbericht. Zouden zij niet weten hoeveel Nederlanders er zijn?
Minister Gerda Verburg van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) riep samen met haar collega Jacqueline Cramer (Ruimte en Milieu) iedereen in Nederland op om deze zomer vijf minuten vrij te maken voor deze internetpeiling. Waarom in de zomer, vroeg onze redactie zich af? Na enkele weken kreeg het forum een nieuwe impuls: door een enquête werd getoetst in hoeverre bezoekers individuele meningen op het forum onderschrijven. Zo peilt de enquête bijvoorbeeld wat mensen als het meest verstorend ervaren in het landschap, hoogbouw, zwerfafval etc. Er is keuze uit negen onderwerpen.
De discussie over het dilemma nostalgie versus moderniteit is schijnbaar het meest in trek. Hierop waren ruim zeshonderd reacties geplaatst. Zo vinden bezoekers dat cultuurhistorische sites en buitengebieden landschappen zijn die behouden moeten blijven. Moderne bouw in het landschap kan best, maar bij voorkeur niet in open landschappen. En inpassen in het landschap kan volgens de respondenten door gebruik te maken van natuurlijke materialen, vormen en kleuren.
Op de andere vier dilemma's in het forum zijn tot nu toe tussen de 220 en 250 reacties geplaatst. Met dit forum willen de ministers zo veel mogelijk burgers betrekken bij de discussie over de toekomst van het Nederlandse landschap. Tot en met 4 september kan iedereen die zich geroepen voelt op www.minlnv.nl/landschap nog meedoen aan de discussie of de enquête invullen.
Het forum is een gezamenlijk initiatief van het ministerie van LNV, het ministerie van VROM en het Landschapsmanifest. Dit is een samenwerkingsverband tussen vele organisaties die betrokken zijn bij het wel en wee van het landschap. De uitkomsten van het internetforum en de enquête worden gebruikt bij de uitvoering van de Agenda Landschap. De agenda, die na de zomer verschijnt, bevat een visie en acties van het kabinet om de kwaliteit van het Nederlandse Landschap een nieuwe impuls te geven.
Een hoogst bedenkelijke vorm van enquêteren, want wat zouden al die mensen die niet hebben meegedaan aan de enquête van het landschap vinden en waarom moet dit per se in de zomermaanden? U hebt nog twee dagen om de eindresultaten een andere kant uit te sturen. Actie, harde actie!

Tijdschrift Landwerk houdt op 25 september samen met onderzoeksinstituut Alterra het Veldsymposium Megastallen. Met een bus rijden de deelnemers naar een drietal bestaande megastallen en de beoogde locatie van het Nieuw Gemengd Bedrijf in Grubbenvorst. Daarna volgt een debat over de wenselijkheid van megastallen in het landelijk gebied. 
In Nederland is momenteel veel beroering over plannen voor megastallen, ook wel varkensflats genoemd. Naast de discussie over ethiek, dierenwelzijn, volksgezondheid en milieu, maken veel mensen zich zorgen om de aantasting van het landschap.
Grote megastallen horen niet thuis op het Nederlandse platteland, wordt wel gezegd.
Weten we eigenlijk wel wat een megastal is? De discussie wordt veelal gevoerd vanuit emoties, die worden gevoed door aannames. Landwerk en Alterra laten bestuurders, ambtenaren en gebruikers en inrichters van het landelijk gebied tijdens een Veldsymposium zien wat een megastal is en hoe deze zich manifesteert in het landschap.
Dit veldsymposium bestaat uit een bezoek aan een aantal megastallen in de Vredepeel. Onder begeleiding van deskundigen wordt er gekeken naar de landschappelijke inpassing van deze bedrijven. Ook wordt de locatie in Grubbenvorst bezocht waar het controversiële Nieuw Gemengd Bedrijf zal verrijzen.
Na de laatste bezichtiging volgt in Venlo een debat over de wenselijkheid van megastallen met o.a. Wouter van Eck (Milieudefensie), Leon Litjens (Wethouder Horst aan de Maas), Thijs Coppus (SP fractievoorzitter Provinciale Staten Limburg) en Peter Smeets (Alterra).
Meer informatie en aanmelding: www.landwerk.nl.

Ik heb al een paar keer geprobeerd om mijn vader te wijzen waar de Amsterdam ArenA staat, telkens als we er met de auto op de snelweg voorbij reden. Ben nooit verder gekomen dan: ja, daar achter die bomen, maar je ziet het niet meer want we zijn er nu al voorbij.
Zoiets wordt het waarschijnlijk ook met de beschermde panorama's langs de snelweg. Dit zijn karakteristieke gebieden langs de snelweg die beschermd worden omdat ze zeldzaam en waardevol zijn. Dat staat in de conceptversie van het rapport 'Zicht op mooi Nederland' van het Ministerie van VROM.
Het beschermen van de negen plekken zou helpen tegen de verrommeling van Nederland. Volgens het ministerie draagt de verhoging van de landschapskwaliteit ook bij aan het welzijn en de gezondheid van de Nederlander. Groen en ruimte zijn rustgevend en helpen tegen stress, blijkt volgens het ministerie uit onderzoek.
Alleen plekken die behoren tot Nationale Landschappen konden de titel snelwegpanorama krijgen. Dit betekent dat er op deze plekken niet gebouwd mag worden. De meeste beschermde panaroma's langs de snelweg liggen in de Randstad.
In het rapport wordt gebruikgemaakt van het begrip 'kijkseconden', de tijd dat automobilisten kunnen genieten van het landschap als ze op de snelweg rijden. Langs de A7 bij Wijde Wormer-Oostzaan kan volgens het rapport 150 seconden worden gekeken naar parallelle transparante bebouwingslinten en kenmerkende stolpboerderijen. Langs de A28 bij Groningen is zes tot veertig seconden te genieten van open natte graslanden en plassen.
De andere snelwegpanorama's liggen langs de A1 (Eemland; IJsselvallei), A2 (Venen-Vecht), A4 (Wijk en Wouden), A9 (Noord-Kennemerland), A12 (Wiericke) en A29 (Hoeksche Waard).

Het boekenaanbod voor jonge lezers is bijzonder groot, kiezen is niet altijd makkelijk. De Boekenzoeker helpt jonge mensen van 8 tot 18 een boek te vinden dat bij hen past.
De Boekenzoeker is een online zoekmachine die jonge lezers persoonlijk leesadvies biedt op basis van hun interesse, hobby of stemming. Per leeftijdscategorie levert de Boekenzoeker honderden boekentips. Dat aantal moet wekelijks nog groeien. Een redactie van specialisten (bibliotheekmedewerkers, leraren en recensenten) volgt het volledige boekenaanbod voor jongeren op de voet. Van de interessantste boeken neemt de redactie een leestip op in de Boekenzoeker en ook bezoekers kunnen een score geven aan boeken, een boekrecensie schrijven of leestips doorsturen.
De Boekenzoeker begon in 2002 als een intelligente zoekmachine voor 15- tot 18-jarigen. Die hield rekening met de voorkeur van de bezoeker die zich had aangemeld. Twee jaar later werd het deel voor 8- tot 12-jarigen toegevoegd. Met de middengroep erbij is de site nu compleet. De initiatiefnemers willen jongeren verleiden tot lezen en hen nieuwe boeken laten ontdekken, met aandacht voor alle genres. Zowel klassiekers, recente titels, poëziebundels, non-fictie, jeugdboeken als – voor de oudsten – volwassenenliteratuur komen aan bod.
De Boekenzoeker spreekt lezers rechtstreeks aan, biedt nuttige leestips op maat en  is een project van de Nederlandse Taalunie, Stichting Lezen Nederland, Stichting Lezen Vlaanderen en de Nederlandse Vereniging voor Openbare Bibliotheken. Dus hebt u wat zorgen over het leesniveau van uw kinderen verwijs ze naar www.boekenzoeker.org.

Tijdens de Triënnale te Apeldoorn wordt door de Bomenstichting samen met de NVTL, de Nederlandse Vereniging voor Tuin- en Landschapsarchitectuur, een Bomendebat georganiseerd. Doel is de trends, kansen en de bedreigingen voor bomen binnen de ruimtelijke ontwikkelingen scherp te stellen. Het debat zal gehouden worden in de Nettenfabriek te Apeldoorn op donderdagochtend 18 september.
Na de lunch is er de mogelijkheid deel te nemen aan een boomexcursie waar duurzame groeiplaatsen centraal staan.
Deze dag is bedoeld voor tuin- en landschapsarchitecten en ontwerpers, bestuurders, beleidsadviseurs, stedenbouwkundigen en adviesbureaus. Deelname is gratis, wel dient u zich uiterlijk 1 week van tevoren aan te melden bij de Bomenstichting. Dat kan via e mail: info@bomenstichting.nl en via de post: Bomenstichting, Oudegracht 201bis, 3511 NG Utrecht. Het programma bestaat uit debat, lunch en excursie. Sprekers zijn Katie Tedder (ontwerper), Edward Zevenbergen (ontwikkelaar). Foto is gemaakt in Barcelona.

Nederlanders en hun afkortingscultuur! Het symposium LOKO/08 verkent de rol en betekenis van kunstenaars binnen processen van gebiedsontwikkeling. Hoe stellen kunstenaars zich in deze werkprocessen op en wat drijft hen om te participeren en hun visie te delen? Hoe verhouden de kunstwerken als uitkomst van dergelijke projecten zich tot kunstwerken die in een geheel andere context zijn ontstaan. Welke kaders en voorwaarden moet men scheppen om deze kunstwerken zinvol en interessant te laten zijn, zowel vanuit het oogpunt van het inhoudelijke, (autonome) kunstwerk als uit dat van gebiedsontwikkeling?
Kunstenaars, landschapsarchitecten, opdrachtgevers, bemiddelaars en analisten wisselen tijdens LOKO/08 kritische ervaringen en meningen uit over nieuwe benaderingen en samenwerkingsvormen bij processen van gebiedsontwikkeling. Doel hierbij is om tot nieuwe inzichten te komen over de rol van de kunstenaar in  deze processen en om de gewenste kwaliteit in termen van kunst en cultuur te genereren.
LOKO (Landelijk Overleg Kunst in Opdracht) is een initiatief van de CBK-instellingen en SKOR en LOKO/08 is een coproductie van de Provincie Overijssel  (Programma Cultuur & Ruimte), Kunst & Cultuur Overijssel en SKOR (Stichting Kunst en Openbare Ruimte).
Het ochtendprogramma op 18 september aanstaande bestaat uit lezingen voor alle aanwezigen, die na afloop worden bediscussieerd door een deskundig panel.
Aanvang is om 10u30 door Henk Hengeveld, directeur Landschap Overijssel en tevens dagvoorzitter. Dan komt Theo Rietkerk, gedeputeerde Provincie Overijssel, Ruimte en Milieu de zaak echt openen waarna om  10u50 de  eerste lezing start door Sjoerd Cusveller, zelfstandig adviseur kunst en ruimtelijke planvorming: Proeftuin Twente herbeschouwd.
Om 11u25 volgt lezing twee door Arnoud Holleman, beeldend
kunstenaar met als titel: De rol van de kunstenaar bij het behouden en zichtbaar maken van cultureel erfgoed.
Om 12u00 zal de  derde lezing door Hans Venhuizen met als onderwerp: Visie op rol van kunstenaar binnen gebieds-ontwikkelingsprocessen de ochtend afsluiten.
Het discussiepanel bestaat uit Tanja Karreman, adviseur beeldende kunst Atelier Rijksbouwmeester, Macha Roesink, directeur De Paviljoens, Albert Van Der Weijde, beeldend kunstenaar/bestuurder en Jan Winsemius, Bureau Middelkoop.
Na de lunch volgen van 14u00 tot 16u30 workshops over de rol en betekenis van de kunstenaar en het kunstwerk in processen van gebiedsontwikkeling met als onderwerpen De Beemsters, Fort Altena en de A27, Vechtpark Hardenburg, de A1, atelier Overijssel en de Zuidas.
Het kan niet anders dan dat de dag wordt afgesloten met borrelnootjes. Kijk voor specifieke details en opgave op de ebsite van SKOR.

De TuinAcademie biedt diepgang in het denkproces van vormgeven van ruimte. De website van de TuinAcademie heeft een nieuwe redactie gekregen en vermeldt de nieuwste data waarop de leergangen starten in september (Verdieping en Inspiratie) en januari (Ruimte en Tijd). De intensieve cursus van drie dagen over Analyseren wordt herhaald in december.
De TuinAcademie is een relatief nieuw fenomeen in de ontwerperwereld en start nu voor het derde seizoen op het vertrouwde adres van tuinarchitectuurpark Makeblijde te Houten.
De TuinAcademie gaat over vormgeven van ruimte. Het leren zien en beleven van de ruimte. Niet enkel de ruimte vullen, wel de ruimte vorm geven en daardoor plekken creëren waardoor bezoekers zichzelf beter voelen en meer zullen beleven van hun omgeving. Terug naar de basis: de kunst van het maken van een gedegen buitenruimte.
Als docent bij alle cursussen treedt Michel Lafaille op. In de eerste leergang biedt hij spiegeling en inspiratie in onder meer de volgende lessen:
Les 1   Ontwerpen: principe en methode
Les 2   Excursie over ontwerpprincipes
Les 3   Inspiratie en informatie; Transformatie van kennis
Les 4   Analyse en synthese
Les 5   Synthese, vlekkenplan, schetsen
Les 6   Presentaties bedenken en presenteren
Les 7   Profilering eigen bureau en persoon
Les 8   Fotografie: leren kijken
In les 9 wordt de opdracht waaraan afgelopen weken is gewerkt gezamenlijk besproken.
Verdere informatie en aanmelding bij mevrouw W. Hendriksen (op de foto), Noordeinde 122a, 2514 GN Den Haag of telefonisch via 061 2943 145 en 070 3644 305. E-mailen kan ook naar info@wendyhendriksen.nl.

Hopelijk heeft de zomer en de vakantie u mooie herinneringen en beelden opgebracht. Op de website tijdloos.nu worden met grote regelmaat door onze buitenlandredactie onvergetelijke plekken beschreven in woord en beeld. Oorden die de moeite waard zijn voor u om te bezoeken en vanwege hun schoonheidskarakter een tijdloos predicaat hebben gekregen.
Als nieuwste aanwinst kunt u lezen over de stad Brig in Wallis, Zwitserland waar zich een wondermooi parkje bevindt in de oude stad, gerealiseerd door tuin- en landschapsarchitect David Bosschard. De aanleg en de beplanting werden verzorgd door Gebroeders Guler. De totale herinrichtingsom van 3,6 miljoen Zwitserse Francs (ongeveer 2,4 miljoen euro) werd door verschillende overheden, de loterij en een legaat van Adrian von Stockalper bekostigd. Na aanleg is de tuin door de stichting Stockalperschloss aan de gemeente Brig-Gils geschonken, die de verantwoordelijkheid voor het onderhoud aanvaardde. Officieel heet de plek nog steeds kasteeltuin, wij zouden toch eerder van een parkje spreken en die functie heeft het wel zeker.